LENF BEZLERİ NEDEN ŞİŞER?
Lenf bezi, bağışıklık sisteminde görev alan, vücudun her yerine dağılmış, dışı sarı bir kapsülle çevrili bezlerdir.
Bazı lenf dokuları vücudun derinlerinde, bazıları ise deri altında bulunur. Birtakım lenf nodu grupları boyun, koltuk altı, göğüs, karın ve kasıkta yer alır. Lenf bezleri bunların dışında mide, ince bağırsak, dalak gibi organlarda da bulunur.
Lenf bezleri, çeşitli sebeplerle şişebilir; ancak şişmenin temel nedeni, lenf bezlerinin bölgesel iltihaplanmasıdır. Bunun dışında, lenf bezini oluşturan lenf hücrelerinin çoğalarak tümörleşmesi de lenf bezi şişmesine neden olabilir.
Örneğin, lenfoma da denilen lenf kanserinde lenfatik dokular, kontrolsüz bir şekilde çoğalır ve bu da lenf nodu büyümesine sebep olur. Kanser hücrelerinin başka bir organdan gelip lenf nodlarına yerleşmesiyle de lenf düğümü şişebilir. Meme kanserinde, bir kadının memesinde bulunan kanser hücrelerinin, koltuk altındaki lenf bezlerine yerleşmesi bu duruma örnek olarak verilebilir.Lenf bezi şişmesi, mikrobik bir hastalık sonucu da görülebilir ve bu durum hastalarda görülen lenf bezi şişmesinin en yaygın sebebidir.
Herhangi bir zararlı mikroorganizma, lenf dokusuna tutunabilir ve orada apse oluşturup, şişmiş lenf düğümlerini meydana getirebilir. Mikroorganizmanın tutunduğu lenf bezi şişip kızararak ağrı yapabilir. Lenf bezlerinin şişmesine neden olan sebepler birbirinden farklıdır, buna bağlı olarak da farklı belirtiler verir ve tedavi şekilleri farklıdır. Lenf bezi şişmesinin neden olan hastalıklardan bazıları aşağıda daha detaylı olarak ele alınmıştır.
Enfeksiyon Hastalıkları
Lenf bezi şişmesinin en çok görülen sebebi bazı enfeksiyon hastalıklarıdır. Bu enfeksiyon hastalıklarından bazıları; bademcik iltihabı, kulak enfeksiyonu, diş apsesi, kızamık, cilt veya yara enfeksiyonları olarak sayılabilir. Bu tarz hastalıklara bağlı olarak gelişen lenf bezi iltihabı, genellikle antibiyotik tedavileriyle bir süre sonra geçer ve tıbbi bir hasar bırakmaz. Enfeksiyon hastalıklarından bir diğeri ise mononükleoz (öpücük) hastalığıdır. Genellikle epstein-barr virüsünden kaynaklanan mononükleoz, bulaşıcı bir enfeksiyon hastalığıdır. En yaygın belirtileri arasında; boyun, koltuk altı ve kasıktaki lenf düğümlerinin şişmesi yer alır. Mononükleoz hastalığının diğer belirtileri ise ateş, baş-boğaz ağrısı ve deri döküntüsüdür.
Bazı Kanser Türleri
Lenfoma (lenf kanseri), lösemi (kan kanseri) florence, meme kanseri, melanom (bir tür cilt kanseri) veya lenf düğümlerinde sıçramış diğer bazı kanser türleri, lenf bezi şişmesine sebep olabilir. Kansere bağlı lenf nodu büyümesi varlığında hastalar, genellikle ilgili bölgelerde ele gelen bir şişme şikâyetiyle doktora başvururlar. Hastalara kesin tanı konulması ve kanser evresinin tespit edilmesinden sonra, rutin kanser tedavisi uygulanır.
Kafa Derisi Hastalıkları
Kafa derisi hastalıklarından olan saçkıran, saç biti, kafa derisi sedefi ve saç derisi impetigo hastalığı, lenf bezi şişmesine sebep olabilir. Oksipital (kafa derisinden enseye kadar olan bölge) lenf bezlerini etkileyen bu hastalıklar, çoğunlukla bulaşıcı özelliktedir ve hızlı tedavi edilmesi gerekir. Tedavi edilmezse ilerleyerek, daha ciddi sağlık sorunlarına neden olabilir.
Otoimmün Hastalıklar
Otoimmün hastalıklar, vücudun bağışıklık sistemi hücrelerininin kendi kendine saldırmasını ifade eder. Bazı otoimmün hastalıklar ise şişmiş lenf düğümlerine sebebiyet verebilir. Bu hastalıklardan bazıları; sistemik lupus eritematozus (kelebek hastalığı), amiloidoz, sarkoidoz, romatoid artrit olarak sayılabilir.
